هزار قدم طول دارد و عرض آن هفتاد هشتاد قدم است و حاليه با آنكه ظاهر خيابان بجاست ولى با ايام آبادى خود خيلى تفاوت كرده است . در ايّام شاه عباس اين خيابان در تمام طول خود مشتمل بوده است بر دو باغچه و سه راه براى رفت‌وآمد : يكى در وسط دو باغچه و دو راه ديگر در دو كنار آنها . راه وسطى [ 47 ] از دو راه كنار خيلى بيشتر وسعت داشته و هر سه را هم سنگفرش كرده بودند . در باغچه‌هاى دو جنب خيابان از ابتداى آن تا لب رودخانه در چهار صف درختهاى چنار بلندقامت و در ميان آن درختها بوته‌هاى گل‌سرخ و گلهاى ديگر كاشته و در حقيقت دو باغ مستطيل خرّم و مصفّا براى گردش عامّه در جنبين خيابان ايجاد كرده بودند . راه معمولى پياده و سواره عموما از راهروهاى سنگفرش پشت درختها بود . از قسمت وسيع وسط كه به سمت رودخانه سرازير و متمايل مىشود نهر آب بزرگى عبور مىكرد كه از زير قصر جهان‌نما بيرون مىآمد . دو طرف اين نهر را به مساحت دو سه قدم از تخته‌سنگهاى بزرگ فرش كرده بودند كه گاهى هم اشخاص پياده براى تفرّج از آنجا مىگذشتند . نهر چهارباغ بعد از آن‌كه از زير قصر بيرون مىآمد به فاصلهء دويست قدم داخل حوض مرمرى بزرگى مىشد و بعد به همين ترتيب در تمام طول خيابان آب نهر در قسمتهايى كه نسبت به زمين زيردست خود ارتفاعى داشت داخل حوض مىشد و از آنجا به شكل آبشار فرومىريخت و باز در جوى سنگى وسط خيابان داخل مىگرديد تا عاقبت به مصرف باغهاى اطراف خيابان مىرسيد . در دو طرف خيابان بعد از راههاى سنگفرش جنب باغچه‌ها در عصر صفويّه باغهاى بزرگى بوده است دولتى يا متعلق به امرا و بزرگان دولت كه هركدام سردرى منقّش و در جلو حوض آب بزرگى داشته و آخر خيابان وصل به پل زاينده‌رود چهارباغ بوده است از بناهاى شاه عباس كبير كه خيابان را هم به همين مناسبت به خيابان چهارباغ ناميده‌اند و چون بعدها دو چهارباغ ديگر هم در كنار زاينده‌رود ساخته شده ( يكى از خود شاه عباس به نام چهارباغ بالا و يكى هم از حاجى محمد حسين خان صدر اصفهانى معروف به چهارباغ صدرى ) چهارباغ اوّلى را